10 Şubat 2021 Çarşamba

çûyîna ser heyvê

Doh reîs mizgînîya çûyîna ser heyvê da netewa xwe.
Yanî reîs ê netewa xwe ya ku evrîma xwe ya însanî temam nekirîye û hîn jî şempanze, orangûtan û gorîl wan wek pêşîyên xwe dibînin, bişîne ser heyvê.
Bi hêvîya çûyîn hebe û veger tune be...
Lê reîs ê wan bi çi bişîne, di der barê vê yekê de agahî û malûmat neda.
Belkî jî nexwestîye kes ji wan sûd û îlhamê bistîne.
Ehmeq e!
Ma piştî çûyîna we ya ser heyvê, kî yê mala xwe xera bike û were bibe cîranê we.
Loma jî...
Ji destên wan bê, bi destek û piştgirîyê ew ê hewl bidin rojekê berî rojekê hûn xwe bigihînin wir û ji nav însên derkevin, da ku bi çûyîna we re êdî kes hew qala evrîm mevrîmê bike.
Qet nebe piştî li ser rûyê erdê hûn nemînin, bi carekê pêywendîya di navbera însên û meymûnan de wê biqede û êdî bi haweyekî zanistî em ê karibin candaran kategorîze, sinifalîze bikin:
Însan...
Heywan...
Nebat...
Lê ji ber ku hûn hene, serê me tevlihev dibe:
Heywan...
Nîvînsan...
Însan...
Nebat...
Bi hêvîya bi çûyîna we re êdî însan hew li nîvînsanan binerin û ecêbmayî bimînin û bibêjin,
"Erê, bi haweyê fizîkî dişibin me, lê..."

Li ser mizgînîya reîs reaksîyon û berteka muhalefetê:
Îyî Partî:
Hey ehmeq, xelk nikare bi metrobusê ji Mecîdîyekoy xwe bigihîne Beylukduzuyê, îja çûyîna ser heyvê. Hey stuşikesto! Meriv derawan dike, lê ne bi vê xezebê.

CHP:
Ma ku hilbijêrên wî ev hilbijêr bin- ji hilbijêran qesta wî, tirk in û ji tirkan jî pez in û hin ji kurdên me jî dikevin sinifa vî pezî-, reîs bibêje, "Ez ê tekeran ji dewleta me re çêkim û dewleta me biajom bibim li pêşîya hemû dewletên ewrûpî park bikim û em ê ji ewrûpîyên bi rojavayîbûna xwe xwe qure dikin rojavayîtir bibin" kes ê nebêje, "De here qûna xwe li avê xe!"

MHP:
Ne tenê çûyîna ser heyvê reîs, divê em li seranserê heyvê, li ser hemû çîyayên wê "Ne mutlu turkum dîyene" binivîsînin, bi xwîna kurdan...

HDP:
Reîs efendî, rêya çûyîna ser heyvê di Qandîlê re derbas dibe. Heta tu di navbera Enqere û Qandîlê de tunelekê nekolî û navê wî tunelî nekî "Tunelê Biratîyê" em ê li pêşîya çûyîna te ya ser heyvê bi sloganan lêkin.

Gotina Dawî
Tê gotin piştî mizgîna reîs, biçûk mezin hemû urfayî derketina kolanan û dest bi şahî û pîrozbahîyan kirine.




9 Şubat 2021 Salı

rexneyeke helbestîk

Devliken Kelogirî!

Tu pir zana û jîr î,

Xwediyê pênûsa xurt,

Ronak û rewşenbîr î.


Lê mînanî her kesî,

Te jî hene kêmasî,

Li gel van kêmasiyan,

Gelek taybet û xas î.


Devliken Kelogirî!

Çima b' xeber û çêr î?

Rica dikim dev berde.

Ji gun û quz û kîrî.


Ji kîrê xwe hez dikî,

Bê wî îdare nakî,

Ji du peyvan yek ew e,

Ne şaş e ya tu dikî?


Devliken Kelogirî!

Rexneyan radigirî?

Îko heyranê te ye,

Teqez tu dil negirî!


Xwendevan û şopînerekî min bi terz û şêwazeke helbestvanî ez rexne kirime.

Spas.

Rexneyên te li ser ser û çavan, Îkramê hêja.

Ji kesên jîr hez dikim; 

wek min dinere nanere, wek min difikire nafikire, ne xem e, 

lê wexta ya dilê xwe got, divê hay ji mejîyê xwe jî hebe; lewra carina tenê kumikek kare bi namûsa naverokê bilîze û naverokekê biguhere.

Tu rabî bidî pey dilê xwe û ji mejîyê xwe nepirsî û kumekî li serê "e"yê bikî û wê "e"yê wek "ê" bera çolê bidî, r"e"xne yê bibe r"ê"xne û wê xwedîyê xwe bilewitîne.

Lê Îkram ji ciwamêrîya xwe, rexne û rêxne tev li hev nekirîye, bi şêwazeke kubar û ciwamêrane rexneya xwe kirîye.

Ka îja ez werim ser nirxandina rexnehelbesta vî xweşciwamêrî û bersiva rexneya wî bidim; çarîn bi çarîn...


Devliken Kelogirî!

Erê, nav û paşnavê min li gorî qeydeyên rêzimanî rast nivîsandîye; ne kêm ne zêde.👍

Tu pir zana û jîr î,

Spas, te ji ciwamêrîya xwe gotîye, lê ez jî wek te difikirim; him zana me, him jîr im; çendî pirê caran "k" şûna "j"yê bigire jî...😉

Xwediyê pênûsa xurt,

Pênûsa min xurt û tûj e û pir lê miqate me ku pê re nebim xayîn û bi şaşî ew serê wê yê tûj di qûna min re nere. Heta ji min tê, ez wî serê wê yê tûj li qûna xwelîser, nezan, bêkesayet û bêxîretan digirim...🖕

Ronak û rewşenbîr î.

Çendî mîna pelçimokan-şevşevokan ji tarî û cîyê tarî hez bikim jî, kêfa min ji ronîyê re jî tê û her tim hewl didim tavê bidim qûna civakê, da civak bi gûyê qûna xwe bihise.😷


Lê mînanî her kesî,

Te jî hene kêmasî,

Erê, haya min ji kêmasîyên min hene û hewl didim bi xwenuhkirinê ji wan kêmasîyan rizgar bibim, loma jî xwendin ji bo min ne hobî ye, karek e, erkek e, wezîfeyek e ku her roj wext jê re vediqetînim. Lê piştî demekê mîna wî Xwedayê bawermend bi serê wî sûnd dixwin, ez ê karibim bibim bêqusûr û bêkêmasî, nizanim. Di sed salîya xwe de, piştî hew li min rabû, ez ê dîsa li ser vê mijarê hûr bibim.🤔

Li gel van kêmasiyan,

Gelek taybet û xas î.

Wexta em zarok bûn, carina em diçûn mala apê min û ji ber ku apê min memûr-karmend bû, li mala wan nan ji arvanê xas çêdibû; loma jî ez tahma wî arvanê xas baş zanim bê çi nanekî qure jê çêdibû. Bi vê rêzikê ez jî xwe serbilind û qure hîs bikim gelo?

Bi kin û kurmancî xwestîye bibêje, çendî tu arvanê malê bî jî, bêhna arvanê xas jî ji te difûre.


Devliken Kelogirî!

Ciwamêr dîsa nav û paşnav li gorî qeydeyên rêzimanî rast nivîsandîye. Spas.

Çima b' xeber û çêr î?

Mesele kûr e, dahwe giran e. Axa meriv di nav çar dewletan de perçe perçe bûbe; sîyasetvanên meriv derketibin parsa xwelîyê, ro li rewşenbîrên meriv gerîyabe û ji dêvla pêş ve bi paş ve çûbin; ziman ji ber bêxîretîya hunermendên meriv şerm kiribe û herweha nivîskarên meriv ji dagirkeran bêtir zimanê dagirkeran xurt û şêrîn kiribin, Devliken ê bi kîjan gotinan spasîya van ciwanik û ciwamêran bike?🤒

Rica dikim dev berde.

Ji gun û quz û kîrî.

Kengî welatê min jî azad û serbixwe bû û text ji bin xwelîser û bênamûs û bêkesayetan derket, soz ez ê dev ji çêr û xeberan berdim.🙃

Jixwe heyfa gun û quz û kîr ku tu tînî bi vê mijarê ve girêdidî. 

Û ne ji gun û quz û kîrê me be, bawer bike jîyan nehêjaye boçika cixareyê.

Ji gun û quz û kîrê xwe şerm nekin, wan azad berdin, da ku nifşekî azad çêbibe.😋


Ji kîrê xwe hez dikî,

Bê wî îdare nakî,

Ji du peyvan yek ew e,

Ne şaş e ya tu dikî?

Ma tu ji kîrê xwe hez nakî Îkram?

Heger tu bibêjî, na, ez ji kîrê xwe hez nakim, here cem Hecî Gêncoyê Qesab, bila apê Hecî bi xêra gora mirîyên xwe wî kîrî di ber de jêke û biavêje ber pisîkan. Madem bi kêrî te nayê, bila ji pisîkan re bibe zîyafet...🤪

Û heger binhişîya meriv pak û paqij be, kîr jî mîna poz û lêv û guh û çav û zimanê meriv tenê lebatek e.😉

Çima ez ê ji ber bilêvkirina wî şerm bikim?

Ez zanim, ji bo civakeke bi hevîrtirşê îslamê hatîye stirandin, ji bo civakeke hişk û girtî bêguman mijara kîr û quz mijareke travmatîk e, lê ji xwe Devliken jî hewl dide bi kîrê xwe vê civaka bi genetîka wê hatîye lîstin, veke...

Tabû, qalib, dîn, îdeolojî, kevneşopî, erf û adetên vê civakê tiştên herî normal ku yek ji wan jî nîyhandin e, li ber çavê me kirîye anormal; loma Devliken bi kîrê xwe hewl dide normalên anormal normalîze bike.


Devliken Kelogirî!

Ma hewce dike dubare û sêbare bikkm? Nav û paşnav dîsa bêqusûr e. Bijî!✌️

Rexneyan radigirî?

Erê, rexneyan radigirim, heger "e"yê kum nedabe serê xwe...😉

Lê tiştekî lê zêde bikim: Şaş fêhm neke Îko, ez zêde guh nadim rexneyan.

Çima?

Wexta ez guh bidim rexneyan, ez ê nebim xwe, ez ê bibim hûn; ji ber ku ez û hûn ne yek in û wek hev nanerin, nafikirin, hîs nakin, ez tiştên ne li gorî we tînim zimên, dibêjim, dinivîsînim. 

Wexta ez guh bidim rexneyan, ez nikaribim wek xwe bifikirim, hîs bikim û wan fikir û hîsan binivîsînim, ya min û we ji hev vediqetîne, ev taybetmendî û cudatîya min e. 

Heger Devliken guh bide rexneyên ne devliken, tenê ji qelema devliken ê hestên kelogirî bifûre. Li ser meseleyên edebî, hunerî, civakî ez ê her a dilê xwe bibêjim û hûn jî rexne bikin, mixabin!🤒

Îko heyranê te ye,

Teqez tu dil negirî!

Ez ji kesên jîr hez dikim û her kes di gotina xwe de hur û azad e...🍺✌️🍺


8 Şubat 2021 Pazartesi

tahba xelef çû ber telef

Wehîd ji heft kûçikan bêtir dixebite. 
Bi azana melê re şîyar dibe, heta tarî dikeve erdê nasekine.
Rebeno çawa ji kar tê malê, xwe dişo, piştî xweşuştinê sifreya nên tê ber, hîn têr şîv nexwarîye, li ser sifreyê di xew re dihere û roja din bi azana melê re dîsa şîyar dibe û berê xwe dide ser kar.
Tenê derdê wî ew e, bi pereyê qezenc dike ji zarokên xwe re xanîyekî bikere û ji kirê xelas bibin.
Lê ji ber misilman e û îmana wî temam e, ne pereyê xwe bi selefê dide kesî, ne jî dispêre bankeyên dewletê.
Li gorî nerîna wî selef û banke heram in.
Her meh piştî meaşê xwe distîne, nêvîyê meêş ji bo debara malê hiltîne, nêvîyê din jî dike zêr û dide jina xwe Kewserê.
De Kewserê jî Kewserê ye; 
heger kesî nebîne, kare here li hewşê li ber pînika mirîşkan rûne û bi seetan bi mirîşkan re bipeyive.
Ji xêndî çend seetên xewê, wexta xwe gişî li kar û xebatê dibuhurîne; 
nizane qûna xwe deyne erdê û rûne.
Tu yê sûnd bixwî li ser nigan çêbûye. 
Heger kar mar nemîne jî, dihere ji selikan kincên şuştî derdixe, ji nû ve wan kincan dişo.
Zêrên Wehîd tîne dide wê, ew jî bêyî ku kesî bi xwe bihîsîne, wan zêran dibe li hewşê erdê dikole û vedişêre.
Bi vî haweyî meh, sal dibuhurin...
Piştî pênc salan,
ji demsalan zivistan e.
Rewşa Kewserê ne wek berê ye, sal bi sal li xwe kêm dike; êdî mejî sînyalan dide, aqil dihere û tê, digire û berdide...
Nîşane û semptomên xurufînê dest pê dike.
Wehîd jî fêhm dike rewşa wê ne baş e. Xwe bi xwe dibêje berî ev bêbav bixurife ez wan zêran ji bin wê bikişînim.
Êvarekê Wehîd çawa ji kar vedigere, berî here serşokê xwe bişo, ji Kewserê re dibêje wan zêran bîne, ez ê xurde bikim.
Baranê li erdê kirîye, seranserê hewşê bûye yekperçe, erd zepitî ye.
Kewserê dihere hewşê, lê dike nake nayê bîra wê bê li ku veşartîye.
Destên wê li paş qûnê li hewşê gêre dike.
Piştî 10-15 deqeyan Wehîd lê dinere deng û pêjna wê naye, ew jî berê xwe dide hêla hewşê.
Li devê derîyê hewşê disekine li Kewsera xwe dinere.
Kewser jî dest li paş qûne ji vî serî dihere serîyê dinê...
Wehîd dibêje:
-Kewserê! Tu li çi digerî lê?
Kewser dibêje:
-Ez li zêran digerim...
Wehîd li ser tutukan rûdine, serê xwe dixe nav lepên xwe û dibêje:
-Îja min pê girt!
Û Wehîd radihêje tevir û mer û bêrê û dest bi kolanê dike. 
Heta nîvê şevê, di ber hev de wê hewşê mîna erdên cotkirî diqelêşe.
Tam zêran dibîne û ruh pê de tê, li derve dibe vîqevîqa tirimbêla polîsan.
Cîran li Wehîd gilî dikin.
Polîs digirin ser malê û Wehîd di ser "sûc" de zevt dikin.
Çendî Wehîd dibêje ev zêrên me ne, jina min veşartîye jî, kes lê guhdarî nake;
bi sûcê qaçaxîya paxir û entîkeyan Wehîd digirin, berê wî didin qereqolê û dest didin ser zêrên wan.
"Tahba Xelef çû ber telef!"
Dû re polîs wan zêran ji xwe re di nav xwe de li hev parê dikin, 
lê...
Wehîd û zarokên xwe hîn jî di xanîyê kirê de kîrê hev dimêjin...

Gotina Dawî
Bêbavên dagirkeran bi genetîkan me lîstin; ne bext bi me re hiştin, ne ûjdan.
Êdî em ji sîya xwe jî dikevin şikê...




7 Şubat 2021 Pazar

senfonîya dengan

Vî zemanî kî baş bi genetîka peyvan bilîze, ew dibe helbestvan û civak, bi taybetî jî nifşê X- ne nifşê Z-, bi serê wî sûnd dixwe.

Wate heye, tune ye...

Metafor xurt in, ne xurt in...

Çi peyamê dide?

Pesnê kê-çi dide?

Li ser çi ye?

Hîç ne xema wan e; tenê li gor fonetîkê bi guhan xweş bê, bes e.

Jixwe li gorî fikir û nerîna van kesan, peyv û gotin çi qas ji naverok û mijarê dûr bin, ew qasî qure ne, xwe qure dikin.

Jixwe ne mecbûr e her kes ji her tiştî fêhm bike.

Yanî wexta helbesvan bibêje:

"ez ê bibim gulek 

û serê xwe bişikînim, 

heger ji serê min pengizî

ew ê serê te jî bişkîne"

Erê, hûn "gul" dixwînin, lê belkî helbestvan di serê xwe de ew gulê kirîye kevir.

Ya din jî, nebêjin çawa him xwe dike gul-kevir, him jî bi wî kevirî serê xwe dişikîne?

Hela hela!

Ma helbestvan mecbûr e metaforên ew bi xwe çêdike bi we bide fêhmkirin an we li ber xe?

Hûn jî li gorî kêfa xwe wateyekê li wan metaforan bar bikin û qedîya...

De va ye ez ê jî helbestekê li jêr binivîsînim û hûn jî li gorî zanîn û nezanîna xwe li metaforên min wete û peyaman bar bikin û xwe jî bikin helbestvan.

Fermo!


li bin konên ereban,

pîrebokên lezbiyen govend digerandin,

li ber senfonîya cizba sofîyên bîseksuel.

hecîyên serserî bonzayî dikişandin, 

li pişt mizgefta gund.

û 

meleyê pedofîl li ber fîlmekî erotîk li ser şujdeyê di xew re çûbû; 

bi sed û yek oxên bi derb 

morîkên tizbîya wî belawela bûbûn.

şêxê mêrê çar jinan bi xwe xweş dianî vê esirîyê,

bi bêhna delingê jinebîyekê.

û 

bi niviştên şêx,

jinên kurdunde, 

mêrên nemêr bera ser xwe didan,

bi hêvîya kurekî din li ser serê keçan zêde bikin.


li vê dinyaya ku,

jîn bi jinê diwelidî,

jîn ji jinê direvîya

û 

li dinyaya din jî dibûn xelata bêehleqîyê,

jin.


pezên bê şivan ji şevînê vedigerîyan,

di bin çavdêrîya guran de.

piştî şoreşa keran, 

kûçik civîyan,

ji bo hilbijartina şivantîyê;

bi navê elo elokek bû şivan.

û 

ji bêhişîya mirîşkan,

jin derketin duayên aqil.

mirîşkan hew nikilê xwe li gû xistin,

dîkan terka azanê kirin,

wê salê çavê kesî bi hêkan nebû.


zivistana îsal,

ji jor de, 

ji dêvla baranê aqil barîya,

tenê kurd ji malên xwe derneketin 

û 

xwe nedan ber.


li ser hêsirên kombûyî, 

dengbêjekî bi zimanekî nedihat fêhmkirin kilam digot.

herfên qaçax yên ji nav lêvên wî dengbêjî difilitîn,

li kumên xwe digerîyan, 

bi dizî.

û 

berî roj hilê bi çar deqeyan,

jinekê ber avêt, 

kur(d)ek ji ber çû.

6 Şubat 2021 Cumartesi

ez di biratîya we nim

Ez di biratîya we nim!
Anku
Ez bikutim biratîya we!
Ez di dudulîyê de mam ka kîjan ê bêtir dilê min rehet bike, lê bi tena serê xwe yekê dilê min rehet nekir, 
loma min jî her du gule bi hev re ajotin ber û yek li pey yekê teqand!
Erê...
Ez di biratîya we nim!
Anku
Ez bikutim biratîya we!
Yên ji kîr û quzekî hew ji hev re dibin, ev xwelîserên me terka vê xwelîserîyê nakin
û wer xuya ye wê nekin jî, 
hîn jî dev ji qûna tirk û ereb û farisan bernadin.
Hûn xwelîser in û êdî xwelî jî şerm dike xwe li serê we ke!
Wexta hûn dibêjin biratîya gelan- jixwe hûn ne gel in-, tirk û ereb û faris bi qûna xwe bi we dikenin.
Ji ber ku hûn feyz û îlhamê ji dagirkerên xwe distînin û nîyhandina wan bi we xweş tê, 
êdî xwe bi xwe jî hûn dinin hev- ji nîyhandinê qesta min zorgayin anku tecawiz e-, heyfa nîyhandinê...
Jixwe mezinên we qîmetê nîyhandinê zanîbûna û xweş nîyhabûna hev, pîç û bêjîyên wek we li me zêde nedibûn û hûn nedibûn kurmê me...
Lê xeman nexwin, 
em ê nehêlin hûn vê darê birizînin; 
em ê we anku kurman biqelihînin.
Îja ez werim ser meseleya Dalkurdê!
Gelo Dalkurd bû Dar-kurd û di we re çû, hûn rabûn we navê wê guherî û kir "Biratî"?
Hey min di biratîya we nîyhanino!
We bi vê biratîyê kurd-î di nav qîlên dagirkerên xwe de qetqetî kirin ne bes e, çavê we lê ye hûn navê kurd-î jî li ser rûyê erdê biqelihînin!
Lê ji bîr nekin!
Bi sekn û helwesta xwe tenê hûn karin xwe biqelihînin û jixwe hûn xwe diqelihînin jî, lê tişt ji kurd-î kêm nabe; 
kurd-î yê her kurd-î bimîne, 
kurd-î yê her wek xwe bimîne; 
lewra kurdî reng dide kurdan û wan çêdike, lê yên vî rengî negirin, diqelihin.
Bi guhertina navan hûn tenê bi genetîka xwe dilîzin û xwe bêxîret dikin, 
xwe bênav dihêlin û li wê qadê şûtîtazî mîna kîrê rût pîç dimînin.

Gotina Dawî
Kurdî agir e.
Yên xwe diavêje nav wî agirî û dişewitin, dibin WELÎ,
lê yên ji wî agirî direvin û difilitin jî, dibin XWELÎ!


di qûna xalê xwe ke

Bav li ber sekratê ye; li ser terqîn û quran e. Şand pey lawê xwe.
Law hat li ber serê wî rûnişt, devê xwe xist guhê lawê xwe, got:
-Berxê min, wesyeta min e: gunehên min di stuyê te de, ku ez mirim, kîr û gunê min jêke, bila neyê huzûra Rebê alemê; vî kîrî pir bênamûsî û bêehlaqî kirîye. 
Û roja din destê sibehê serî danî û mir.
Law revîya cem mele, got:
-Seyda!
Seyda got:
-Haa!
Law got:
-Weleh bavê min weha got û gunehên xwe kir stuyê min.
Mele got:
-Madem gotîye, tiştekî ez bikim tune ye. Hûn ê jêkin!
Law got emrê min ji Xwedê re û rabû kîr û gunê bavê xwe jêkir, xist kîsikekî naylon û ew kîs bir, danî ser dolabê.
Piştî sê rojan bav hat xewna law, got:
-Berxê min, rehma Xwedê çi qas pir e; ez efû kirim û 72 horî jî li min mahr kirin, lê îja kîrê min tune ye law! Ez çawa di van horîyan nim? Heyf e!
Law got:
-Ê te got jêke, me jî jêkir yabo!
Bav got:
-Ka ji min re bişîne law! Wer nabe. Heyfa van horîyan!
Law got:
-Ez ê çawa bişînim, ezxulam?
Bav got:
-Wa ye xalê te li ber mirinê ye, dike bimire. Ku xalê te mir, di qûna wî ke, li vir ez ê ji qûna wî derxim û dîsa bi xwe ve bidirûm. 72 horî kuro! Ew kîr neyê, serê min ê berjêr be, ez ê nikaribim li rûyê wan binerim. Eman eman ji bîr neke...

Ricky Gervais, standupê îngiliz... 
Bi nav û deng e û bi qerf û henekên xwe xwedîyê serweteke mezin e.
Li ser dikê, li pêşîya bi sedan kesan- ji bilî yên li ser ekranên tv û bi rêya înternetê temaşe dikin-, bi deqeyan qala kîr û gunê xwe dike, qala nîyhandinê dike, li ser dikê, li pêş çavê mêvan-temaşevanan mîzansena nîyhandinê çêdike û her kes bi hakehak dikene û li çepikan dixe.
Ew îngiliz in; zarokên Xwedê yên herî delalî ne û em jî ji Eyşika Ereb in...
Wek min berê jî gotibû, ewrûpî ji kîsê me diçêrin; ji kîsê me diçêrin, ji ber ku heta doh jî digotin şaristanî ji yunanan li seranserê dinyayê belav bûye, lê piştî lêkolînên zanistî derket hole ku ew şaristanîya ewrûpî û amerîkayî serê xwe pê mezin dikin, ji ser axa me derbasî yunan û ji wir jî li seranserê Ewrûpa û Amerîkayê belav bûye.

Gotina Dawî
Û îro ro em ji ber kultura xwe şerm dikin, lê rojavayî jî bi kultura em ji ber şerm dikin xwe şareza û medenî dibînin.



4 Şubat 2021 Perşembe

mentiq

Aqil aqil gotîye, lê heger mentiq mentiq be...

Li Kurdistanê, ji fantayê re dibêjin, "Qola Zer"

Dema ez li kafeyeke kurdan rûdinim û "Lezo" dixwazim, (Lezo navê markayê ye; li ser şûşeyan dinivîsî) her kes bi çavekî ecêbmayî û bi awirekî biçûkdîtin di ser stuyê xwe re dizîvirin, li min dinerin.

Yanî li nav kurdan vexwarina lezo wek qebhetekê tê dîtin.

Ma mêr û lezo?

Pêwîst e mêr çayê vexwe.

Û ne çayeke normal, têra xwe giran...

Haa!

Çaya zirav û qalind tune ye.

Çaya sivik û giran heye.

Bi mentiqa xelkê mentiqê nefroşin hev.

Mentiq?

Te go mentiq?

Ew çi ye?

Tiştekî çawa ye?

Dişibe çi?

Kurd û mentiq?

Na lo! Ne ew qas jî!..

Heger mentiq bi kurdan re tune bûya, nuha ji zû de kurdan ji lezoyê re gotibûn "Çaya Zer"

Ka ez rabim ji xwe re qedeheke "qola zer" dagirim, lê di sermê de lezo xweştir e.

Yan çaya zer?

Na na, lezo...

Bi mentiqa bêmentiqan çaya zer e.


Di kurdî de qeydeya herî girîng mentiq e... 

Heger meriv bi mentiqa kurdî nizanibe, yan jî meriv bi mentiqa tirkî-erebî-farisî bi kurdî bipeyive-binivîsîne, kurdî meriv dihetikîne.

Di zimên de hukmê serdestîya mentiqê, piştî demekê zorê li hukmê serdestîya peyvên bîyanî dike.

Mentiq kare te li xwerûtîyê vegerîne, lê heger mentiq têk çûbe, tu bi zimanê ferhengî bipeyivî-binivîsînî jî, filitandina te tune ye ji hetîketî û mirinê.

Loma jî...

Mentiq mentiq û dîsa mentiq!


Her tişt derew e, ji bilî hez û eşqê...

Seadetê li nigên min nêrî û piqînî pê ket.

Şaş û ecêbmayî sar sekinîm.

Hela! Hela!

Di ber xwe de min got Seadetê bi çi dikene gelo?

Hayloo, ez çi bibînim!

Min li nigên xwe nerî, her fereke gore bi rengekî, bi celebekî ye. 

Û ez û civat jî keniyan.

Lê weleh min ne ji fiqurî wer kiribû, li ser ecelê ji malê derketibûm, loma...

Baş nayê bîra min, lê belkî jî di tarîyê de min xistibin nigên xwe!

Nizanim.

Lê heyran, dema bêhn û pêjna Seadetê tê, dest û nigên min li hev digerin.

Ew gure tam sêzdeh seet û nîvan di nigên min de bûn, lê ne ez, ne jî kes lê hayil bûbû.

Seadetê got, 

"Ma tu tu yî; êdî hingî tu xwe fahş dikî, kes hew diwêre tiştekî ji te re bibêje. Heq bin jî, neheq bin jî, tu wan dibî li paş kerê disekinînî. Ew feqîrê li gorê hayil bûbe jî, belkî ji tirsa fiqurîya te dengê xwe nekirîye. Ma ku te bigota 'mode ye' ji bavê kê zêde bû bigota 'ma modeya weha jî dibe?' Xwedê hefza xwe ji te bike û hew!"

Min got,

Seadetê, weleh ne ji fiqurî ye; eşqa te serî li min kir tara bêjingê, ezxulam. Dua bike ez başewala-tazî derneketime...

Lê eşq pirê caran caran mentiqê jî têk dibe.


Gotina Dawî

Dîsa jî dema hûn bi kurdî peyivîn, we bi kurdî nivîsand, dernekevin derveyî mentiqê, lewra hetikandina zimên ji hetikandin gorê hetiketîtir e.

Bikin guhar û têxin guhê xwe; heger guh ne qul be jî, xeman nexwin, ez ê qul bikim.


3 Şubat 2021 Çarşamba

şeva lal

ŞEHWETA MIRINÊ


Li şaneşînê maseyeke darîn,

li ser wê maseyê rûyekî şîfonî

û bi ahenk li her du kêlekên wê dû findên bejinstûr.

Şerabê dibiriqand li bin ronîya heyvê.

Tarî nuh ketibû erdê;

bêdengiyeke zîz li taxa bajêr mîna fîstanekî transparan xwe bi ser şênîyên bajêr de berdabû.

Lê şeveke ji rêzê bû;

ne rojbûyîna min, 

ne rojbûyîna wê,

ne jî salvegera mahrê bû;

jixwe îlegal bû têkiliya me,

li gorî nerîna fermî 

û şert û mercên legal ên beradayî.

Bi hevkarî me şîveke xweş amade kiribû;

belkî ne xwarineke kurdî bû,

lê spagetîya îtalyanan ne pir dûr e ji xwarinên me yên netewî.

Li ser wê fîstanekî tenik î spî,

ku tangayê wê yê sor di bin de har bûbû;

jixwe pêsîr azad bûn, bel dikirin serên wan ên mewîjî.

Ez tena şort, şortekî her tim hazir

ji bo kêlîkên azwerî.

Lê ez ê qal nekim bê heta me ew şîv amade kir

çi tofanîya şehwetê qewimî.

Hema bi kin û kurmancî bibêjim,

bila nebe meraq, da ku hûn fêhm bikin bê bi çi eşq û şehwetê çêbûye ev xwarina egzotîk.

Li ber dezgehê mitbexê,

şipîya sekinîbû, pişta wê li min, 

ji bo çêkirina xwarinê dixebitî, yara nazenîn;

ez li paş wê, 

lêvên min li dora stuyê wê derketibûn rêwîtiyeke narînî

û destên min li ser sîng û berên wê,

hest bi cizbê diketin mîna nuhfirîna çivîkeke nuhgihîştî.

Sifre amade bû û rû bi rû em rûniştin.

Berî em çetelê ewil li sênîka spagetîyê ya li ber xwe bixin,

me qûna qedehên xwe yên şerabê li hevdu xist 

û me ew şeraba xemrevîn bi haweyekî nazenîn bera ser zimanên xwe da, 

bi nermî...

Li jor ronahîya heyvê,

li jêr jî pevşabûna bayê xerbî bi ava birkê re

û li şaneşîna ku li başûrê bajêr dinêrî,

ez, ew û em her du gunehkarên evînî...

Li ber nermayîya sohbeteke henûn hêdî hêdî xwarina ber me kêm dibû.

Ji tîna şerabê serî li me germ,

hest li me nerm dibûn 

mîna şilbûna axa piştî barîna baraneke nîsanî.

Ji tîrêjên heyvê dibiriqî şeraba li ser lêvên yarê belavbûyî.

Hêdîka li ser xwe edilîm û min xwe dirêjî lêvên wê kir bi çavnebarîya gurekî birçî.

Ji spagetî û şerabê xweştir bû tahma lêvên wê yên hinguvîn.

...

ne cîranan,

ne jî kesekî dît,

lê berî em sifreya xwe bikişînin şaneşînê,

me odeya xwe hazir kiribû ji bo şehwet û cizbê.

Lambeya odeyê me bi çefiyeke rengîn xemilandibû,

ji bo em sîya bedenên xwe yên adem û hewayî bibînin li ser dîwarê tazî.

Ecela me tune bû;

ne em radibûn nimêja sibehê,

ne jî em mecbûr bûn herin derekê sibeha rojê;

rişma demê di destê me de bû û me çawa bixwesta, ew bû wê şevê...

Ji lêvên wê min dest pê kir heya navikê.

Li dora navikê min çend fetlok da xwe, nizanim,

lê ez baş zanim serê min gêj, hestên min hêç û zimanê min lal bû li ser sîng û berên wê.

Derî û şibake li ser piştê bûn,

nalenal,

axûwax

û qîrîna me diçû erşê Xwedê.

Hew min xwe dît, ez li bin im, ew li ser, dibeze mîna mihîneke boz î kihêlî.

Ji xwêdana wê kêlîyê, Xweda karîbû heft caran xwe helal bikira

û ya mayî jî bihişta ji bo fitarê.

Piştî her du beden bi cizbê ketin,

çav li min sist, nefes çikîya li yarê.

Yarê rabû binkirasê xwe yê spî yî tenik kişand ser bedena xwe ya ji nalenalê hîn jî diperpitî, rahişt cixareya xwe û derket şaneşînê.

Berê wê li heyvê,

di bin wî binkirasî de pêsîrên wê yên ji ramûsanan zepitî pêxember dibirin kufrê.

Fitilî, di ser stuyê xwe re li min nerî, 

bi nîvkenekî helal î nuhbalixbûyî got,

"Heram e piştî vê pevşabûnê meriv nefesê bistîne li ser rûyê vê erdê..."

Û hew min dît mîna kevokeke boz ji şaneşînê pengizî erdê...


2 Şubat 2021 Salı

kera cûn û jina felît

Seet bi ser nîvê şevê ketîbû.
Felît ji xewê çeng bû ser xwe.
Xewna kêlîyeke berê bêhn lê çikandibû; 
berî şeytan pê bikene bi kêlîyekê bi zirezira kerê şîyar bûbû...
Lê hîn jî di bin tesîra wê xewnê de bû.
Jineke mîna horîyan ji nav lepên wî filitîbû.
Pir li ber diket.
Kir "Ufeuf!"
Jina wî Wesîla mîna telîsekî kayê, ji wî wê de di xew de xurexura wê bû; 
wê û kerê diavêtin ber hev.
Lê hîn dor nehatibû azana melê.
Pirê caran jî bi azana melê kêfa wî lê qewitîbû; vê carê kerê ya xwe bi ser a melê xistibû.
Wesîla lihêf ji ser xwe avêtibû; hundir germ bû.
Li ser kêlekê veketibû, her du ferşên qûnê mîna kevirên aşekî di bin binkirês de bang dikirin.
Felît ji mecbûrî xwe li wê girt û bi çarpîkan ber bi nivînên we ve çû. 
Xwe li paş wê dirêj kir û xwe pê ve zeliqand.
Jixwe Wesîla bi qilafet, du caran li Felît bû; 
wexta dinîyhan hev jî, Felît di himbêza wê de mîna zarokekî berşîr xuya dikir;
loma jî mîna mêş di mêşê ne, pirê caran Wesîla ji nîyhandina Felît tişt hîs nedikir.
Ha Felît pê ve danîye, ha kelmêşekê pê ve daye, heman tişt bû ji bo wê...
Felît di bin kirês re destê xwe dirêjî nav pêsîran kir û firkand.
Xurexura Wesîla sekinî, bi xwe hisîya. 
Destê wî ji nav pêsîrên xwe derxist û rabû li qûn rûnişt.
Fitilî ser Felît, got, "Tew ne eyb û ne fedî, şeva çûyîn piştî nîyhandina kerê, te nêt xera kirîye tu îşev jî di min nî! Mahra min û te betal e, êdî ne Wesîla, kera cûn e jina te. De rabe here nav nivînên xwe, hîn min tu nepelçiqandîyî mîna kêçekê, deyûzê deyûz!"
Felît fiskirand, rabû ser xwe, lê neçû nav nivînên xwe. 
Rahişt qutî û agirê xwe, derket hewşê; li ser tutukan rûnişt, ji qutîya xwe cixareyek pêça, xist nav lêvên xwe û vêxist.
Hilmek, du hilm ji cixareyê kişand û xwe bi xwe got, "De bi Xwedê tenê zimanê kerê nagere, heger zimanê wê rebenê bigerîya û bipeyivîya, di nav eşîra we de jineke wek wê tune ye."

1 Şubat 2021 Pazartesi

rojeva ne rojev

Korona li talanê Xwedê xist, Xwedê top avêt. Zarokên wî li ber dîwaran man; 
ne kar, ne nan, ne av, hindik maye ji birçîna kîrê hev bimejin.
Piştî koronayê, kapitalîzmeke din ji hundirê kapitalîzmê derket; 
dewlemend ji berê hindiktir in, lê êdî ji berê dewlementir in, dewlemendên mayî...
Sinifa jor leqîya...
Sinifa navîn hilîya...
Sinifa jêr pê girt!

Jîyîna li metropolan însanan ber bi berê ve diajo, lê berê jî êdî ne berê ye.
Ne gund gundên berê ne, ne xweza xwezaya berê ye; 
meriv bixwaze jî êdî tahma berê tune ye.
Ax jardadayî bû...
Nirx dejenere bûn-lewitîn...
Însan di navbera xwe û meymûnan de bûn cinsekî din...
Û xweza nema wan qebûl dike!
Serîlêdana ji bo hemwelatîya Aborjînistanê jî sekinî; 
kontenjan tije bû, aborjîn hew derîyên xwe li kesî vedikin.
Naxwazin bi nexweşîya însên bibin însan û ji xwezayê celî bibin.

Ji ber şewba koronayê, li seranserê Tirkîyeyê- welatên kurdan jî di nav de-, hemû kêfgeh, kafe, restorant, bar, meyxane û kerxane girtîne, lê reîzê sererd û binerd ji bo kongreya xwe mirîdên xwe li salonên sporê kom kiribûn.
Ji xelkê re qebhet e, ji reîzê sererd û binerd re adet e.
Lê him kêfa min, him kenê min tê, lewra reîzê sererd û binerd berevacî serokê sererd û binerd, ahd kirîye wê vê dewleta zêdeyî emrê xwe emir kirîye, hilweşîne.
Bi ruh, bi can, em bi te re ne, ey reîz!

Li başûrê welatê min hêdî hêdî xîret dizê.
Restorantên menuyên wan ne bi kurdî bin, derî li ser wan tê girtin.
Aqubet li bakurê welatê min...

Ji dêleva yekîtîya çar perçeyan, her perçe di hundirê xwe de azad û serbixwe bibe û dû re li ser yekîtîyê anku yekperçeyîyê bipeyivin, çêtir e, 
bi min...
Ma bîst û du-sê-çar dewletên ereban tune ye?
Belê.
Hemû ereb bi erebî dipeyivin, lê wek hev nanerin, nafikirin, najîn, loma jî ji hev cîhê ne.
Em jî wek hev nanerin-nafikirin-najîn, lê heger rojekê nerîn û fikir û jîyîn bûn yek, jixwe problem nabîne.
Loma jî,
enerjîya xwe bi yekîtîyeke pînekirî xerc nekin; giranîya xwe bidin ser zanîn û êqil.
Aqil jî nabare ji jor de, 
divê meriv derkeve parsa êqil, lê destê xwe li ber her kesî venegirin, pêyase tije aqilê protez e...
Hay ji xwe hebin!
Nehêlin kes di şûna we de bifikire...