Kêfa Kêfo lê qewitî

Wê salê hîn nuh televizyonan dest bi weşana fîlm û bernameyên erotîk kiribû. 

Li ser her xaniyî peykek hebû. 

Dema meriv li ciyekî bilind li bajêr dinerî, bajar wek erdekî kuvarkan xuya dikir.

Havîn bû...

Wê salê jî wek her sal her kes li ser xaniyan radiket.

Kêfo jî yek ji wan doxînsist û tolazan bû ku her şev piştî malî radiketin, bi dizî ji ser xênî peya dibû, dihat xwe li ber televizyonê pîs dikir û carina jî xwe ji yên di televizyonê de pîstir dikir.

Dîsa şevek ji wan şevan, heraretê Kêfo radibe û xew nakeve çavan.

Heta derengê şevê xwe dide benda dê û bavê xwe, da rakevin û ew jî dakeve jêr, here li ber televizyonê rûne û bayekî ji ber serê xwe berde.

Bi wî halî di xew re dihere.

Carekê çavên xwe vedike ku seet çarê sibê ye; bi dizî û hêdîka xwe ji selemê bera jêr dide.

Di tariyê de dihere xwe li ber televizyonê vedixe û çav li ser çîp û memik û qûnên tazî zîz dibin.

carekê ku destê wî bêhemdê wî dihere nav şeqên wî; kîr lê bûye sing.

Hebekî miz dide, difirkîne, lê bi zuhayî kurmê wî naşikê, radibe dihere serşokê.

Derpiyê xwe dadixe heta çongan û bi sabûnê dibe çelpeçelpa wî. Tam êdî dike pişta wî bê û bi xwe xweş bîne, bi pêjna reşekî li ser stuyê xwe re dizîvire ku bavê wî wek kabûsekî ziq lê dinere.

Kîrê wî di nav destê wî de bi awayekî ceryanê pê girtiye û ecêbmayî sar disekine.

Bav dibêje:

-Qawet be ji te re, berxê min.

Kîrê Kêfo di nav destê wî de, deng jê dernakeve.

Bav dewam dike:

-Nesekine berxê min, nesekine; dewam bike.

Kêfo bi lez derpiyê xwe dikişîne ser navika xwe û direve ser xênî; di nav nivînan de xwe dike term.

Dibe sibe, her kes ji xew şiyar dibe, dadikeve jêr, lê Kêfo ji fediya hetîketiyê xwe li xew datîne. Ro bilind dibe; di bin lihêfê de xwêdan ji kejika stuyê wî diherike qelîşteka qûnê, lê nabêje ay serê min jî.

Hefteyekê bi rû bavê xwe nakeve.

Rojekê bav lê dinere ku weha nabe, xwe dide bende.

Kêfo dadikeve jêr ku bavê wî hîn derneketiye.

Bav dibêje:

-Normal berxê min. Eyba vî tiştî tune ye. Xortanî ye; me jî di xortaniya xwe de qûn û qûş li keran diqetand.

Kurd bi qasî kurdî hene

Rast e, mamoste Îsmaîl Beşikçî wek tirkekî destê xwe datîne ser ûjdanê xwe û bextê xwe xera nake; her vê brînê kul dike, kul dike da em bi jana brîna xwe bihisin.

Dema em bi xwe qala jana vê brînê dikin, zêde tesîrê nake, lê dema ji zimanê mamoste Îsmaîl Beşikçî dizê, ew zayîn deng û olan dide.

Ji dil ez vê helwesta mamoste Îsmaîl Beşikçî pîroz dikim.

Sosyolog e û lewma jî ji sosyolojiya kurdan baş fêhm kiriye.

Xwedîlêderneketina kurdî, kurdan ber bi qirbûnê ve dibe û jixwe qir dibin jî êdî, hêdî hêdî...

Li seranserê Tirkiyeyê-Kurdistan jî di nav de, bi qasî sîh milyon kurd dijîn.

Lê çi qas ji wan kurd in?

Çi qas ji wan bi rengê xwe yê kurdî dijîn?

Sîh?

Bîst?

Deh?

Û ne pênc jî...

Ji roja ku min xwe nas kiriye û ez ji xwe re dibêjim ez kurd im, ez têgihiştime ku kurdbûn bi kurdî dest pê dike, wekî din kî çi dibêje, tenê derew e, xwe û derdora xwe xapandin û megalomanî ye.

Ji roja roj min gotiye, ji destê kurdekî berhemeke ne bi kurdî, bi tenê zirarê dide kurdan û dest û zilma dagirkeran li ser me xurtir dike-ferz dike.

Ne tenê kesên bi zimanê dagirkeran dinivîsin, siyasetê dikin, kar û barên rewşenbîrî bi rê ve dibin, herweha nivîskarên xwedêgiravî xwe wek şowalyeyên zimanê kurdî dibînin jî, dema berhemên xwe diqulipînin-werdigerînin zimanên dagirkeran, di nav heman nakokî-paradoks-xwenezaniyê de ne. Û bi tenê xizmetê ji dagirkerên xwe re dikin.

Mamoste Beşikçî li ser Selahadîn Demîrtaş rexnenivîsek nivîsiye. Dest û dilê wî sax bin, lê jixwe roja ku li zindana tirko min bihîst Selahadîn dest bi eşqa tirkî kiriye, min ew rexne kir û min heman xalên di vê nivîsa xwe de mamoste Beşikçî destnîşan kirine, wê rojê yek bi yek nivîsîbû.

Lê baş e, Mamoste jî vê zîhniyeta ku bi tenê zirarê dide kurdan û dest û zilma dagirkeran li ser me xurt dike-ferz dike, xistiye nav çavên me.

Lê ka ew çav ku bibînin...

Heger ne fen e, ev çi ben e!

Yan di stratejiyê de şaşiyek heye yan ev stratejî stratejiyeke şeytanî ye.‬

‪Nizanim, hezar dek û dolab tên aqilê meriv.‬

‪Çima weha difikirim?‬

‪Îhtimala ku namzedê serokomariyê yê HDPê bibe serokomar, heger ne di bin "0"ê re be, ne di ser "0"ê re ye jî.‬

‪Lê îhtimala ku namzedên parlamenteriyê yên HDPê bibin parlamenter zêde ye.‬

‪Çima Selo nekirin bernamzed ji bo parlamenteriyê, lê kirin namzedê serokomariyê?‬

‪Heger dilê we bi ser Selo ve ye, çima we ev kir?‬

‪"Heger ne fen e, ev çi ben e?" ji qewla bav û kalan.‬

‪Êdî meriv hew zane wê ji çi bawer bike.‬

‪Komplo...‬

‪Teorî...‬

‪Tirk...‬

‪Çep...‬

‪Çepîtî...‬

‪Gelo van bêbavên tirkperest bi zaneyî Selo avêtin nav lepên gur û çeqel û roviyan an xwestin Selo têkeve rojevê û mîna kelemekî di çavên wan re here?‬

‪Her çi be jî bû û derbas bû.‬

‪Li ser dijminatiya partiyên tirk û li ser bêbextiya bêbextên di nav kurdan de, êdî ji bo Selo divê herkes dev ji her teoriyê berde û bi destek û piştgiriyeke mezin di dil û mejiyê neyarên xwe de biteqe da heger komployeke şeytanî hebe jî bi wê destek û piştgiriyê ew komplo pûç bibe.‬

‪Bi salan e ev bêbav me dixapînin û em êdî hîn bûn.‬

‪Lê hînbûn her tim ne xûyeke baş e. ‬

‪Hînbûn pirê caran nahêle meriv ji qalibên kurmî rizgar bibe.‬

‪Loma jî divê êdî em nebêjin, "de tişt nabe, ji xwe halê me her ev hal e, emrê me ji Xwedê re."‬

‪Divê êdî em vî halê xwe jî, vî aqlê xwe jî biguherin û hew bi lîstik mîstikên dijmin bixapin.‬

‪Madem Selo avêtin nav êgir, de werin ji êgir re avê bikşînin bi dilê xwe.

Li ser Rembetîko...

Dema min li "Rembetîko" temaşe kir, careke din ez bûm şahidê "kultura diziyê" ya tirkan.

Gelo tirk ji Asyaya navîn nehatibûna Anatoliya û Kurdistanê dagir nekiribûna, îro wê bi çi pesnê xwe bidana?

Û ne tiştek.

Piçek ji rûman, piçek ji ermeniyan, piçek ji lazan, piçek ji ereban, piçek ji kurdan û bi pîneyên ewrûpiyan ji xwe re kulturek çêkirin.

Û ya trajîkomîk, bi me hûn hene, lê hûn me tune dihesibînin.

Di esasê xwe de hûn tune ne.

Derhêner Costas Ferrîs fîlmekî serkeftî diyarî sînemayê kiriye.

Ji destpêka fîlm heta dawiya fîlm, meriv bi pêlên muzîkê diherike.

Lê sahneya fînalê tesîreke ecêb li ser min hişt.

Di vî fîlmî de dîsa kifş dibe ku huner tenê ji azadiyê hez dike û guh nade astengan. 

Di demeke xwe ya fire de li vî fîlmî temaşe bikin, hûn ê poşman nebin.

Kertîperestî

Kurdên ku ji ruhê nijadî bi dûr ketine, bi hev re ketine pêşbaziya humanîzmê û bi zîtokên mejîsistî îmanê li ruhê nijadperestiyê diçikînin!

Bajooo!

Ji qewla helbestvanekî:

"Piştî çûna te,

 bi ser sergoyê bajêr ketibûm, 

dimeşiyam..."

Erê, 

piştî çûna mejî, 

li welatê xwelîseran ez li nîvkîlo mentiq digeriyam.

Mejî di alifên dewaran de,

ker û golikan dilê xwe dibijandin mentiqê.

Pîştî çûna te,

serî bû qûn, qûn bû serî

û ji dêvla gotinan gû herikî ji zimanê te...

Yanî li gorî mentiqa van xwelîseran ew humanîst in em nijadperest.

Çima?

Ji ber ku 

em bi helwesteke "nijadperestî" li dij dagirkeriya dagirkeran disekinin.

Ji ber ku

em ji tesîra hebûna dagirkeriya dagirkeran a li ser xwe aciz in.

Ji ber ku

li hember zimanê wan em zimanê xwe,

li hember kultura wan em kultura xwe,

li hember nirxên wan em nirxên xwe diparêzin, ew humanîst in, em nijadperest.

Û hezar heyf û xebînet, ev xwelîserina van rûreşî û bêbextî û rexneyan jî bi helwest û zimanê dagirkerên me li me digirin.

Hîn û hîn "sûcê miletan tune ye, sûcê sîsteman heye" li gorî nêrîna wan.

Û miletên van sîsteman, bi oldar û ateîstên xwe, bi çepgir û rastgirên xwe, bi netewperest û lîberalên xwe, bi nezan û zanayên xwe piştgir û piştevanên sîstemên xwe ne.

Lê hûn xwelîserino?

Dev ji vê qûnalêsiya xwe berdin.

Heger hûn ne xwedî dewlet bin, hûn nikarin bibin nijad jî.

Loma jî nijadekî tune nikare nijadperestiyê jî bike; heger bike jî tenê nijadên din ê bi qûna xwe bi wan bikenin.

Hoo xwelîserên ji xwe dûr!

Hûn ne wek xwe man, ne jî bûn wek kujer û dagirkerên xwe.

De bikin hewtehewt û bizirin heta hûn can didin û dibin berate.

Û ji bîr nekin!

Di bin axê de kurm û mar û tûpişk ê jî dilê xwe nebijînin berateya we;

ji ber ku hûn hilikî heram in.

Hema Wilo

Xwedayê jêrîn ewqas ne ehmeq e rabe rişma rêvebiriya sîstemeke weha ecêb ku şîfreyek di hundirê şîfreyekê de veşartiye têxe destê Trump û Putîn.
Trump û Putîn, tenê fîguran in di nav van şîfreyên di hundirê xwe de şîfreyan dizê.
Û hîn em nebûne şîfreyek ji wan şîfreyan, mixabin...

"Huner çep û çepele
Şev û roj here were
Karê me Kurda ev e
Xebat û kêyf û şer e

Rê dûr e delîv teng e
Huner evîn û ceng e
Şivano bêje bêje
Êvar e li me dereng e"

De ka fermo em bi hev re li strana Şivan Perwer a bi navê "Lo me çi kir" guhdarî bikin...

Gelo Şivan jî li vê stranê guhdarî dike yan tenê got û derbas bû.

Bi ya bin, gotiye û derbas bûye, lewra ew bi xwe jî bêyî ku haya wî ji van şîfreyan hebe pirê caran çeqoberî lê dixe û dihere...

Kurd-Dewar

Kurd
Kurdewar
Kurd-dewar
"d"yek kare bi qedera meriv bilîze.
Bi "d"yekê meriv dibe kurd,
bi du "d"yan meriv dibe dewar.
Û mixabin dewar ji kurdan bêtir in.

Tesîr ji tesîra seksê xurtir tune ye.
Di dinyayeke mêrane de anku di dinyayeke mêr desthillat de, tesîra jinê ji tesîra mêr bêtir e.
Mêr birçiyê quz e û quz jî quzê jinê ye.
Bixwaze dide, nexwaze nade.
Împaratoran împaratorî li ser quz kirin.
Lê kurd hîn jî hînî tesîr û hêza quz nebûne.
Û kurd tenê ji bo pirkirina zarokan seksê dikin, mixabin.
Quz huner e;
divê meriv bi awayekî estetîk li dorê here were.

Min got:
"Tu çi cahil û nezan î."
Xwe qure kir, got:
"Min çar salan zanîngeh xwend. Zirdîplomeyeke min heye. Tu ji kê re dibêjî, "cahil û nezan, axe?""
Êdî li zanîngeha fakulteya cahil û nezaniyê ava bûye.
Piştî perwerdehiyeke akademîk-zanistî ya çar salan meriv dibe cahil û nezanekî zanistîk.
Ez cahil û tu nezan,
em ê bi hev re bikin dîlan
û bijî pêşketina mejiyê însanên ne însan...

Ev serê çend rojan e pişta min diêşiya.
Şaş fêhm nekin, ne ji ber niyhandin mîhandinê ye.
Ya rast, hûn şaş fêhm bikin jî hûn zanin.
Axir, ji haziran çêtir nebe, li nexweşxaneyekê hevalekî min doktor e.
Ez lê geriyam, da ji bo MRê ji min re randevûyekê eyar bike.
Ciwamêr pê re pê re ji min re randevû stend û li min geriya.
-Devliken, tu îşev karî werî vir?
-Kengî?
-Piştî nehan.
-Erê, ez karim.
-Baş e naxwe. Îşev hevalê nobedar yê MRê kurd e û te nas dike. Nuha jî kitêba te ya Doxînsistîzmê dixwîne. Dilê wî jî heye têkeve terîqata me, seyda.
-Wey Xweda kêmaniya we nede.

Belkî kitêbên min bi hezaran nayên firotin, lê tesîrê li dilê çend kesên dilsoz dike.
Jixwe ji me re dostên dost, dostên dilsoz lazim in.
Û hûn sax!

Em Mazoşîst in

Ez li bajarekî Îngilistanê hatibûma dinyayê û li gundekî Londonê mezin bûbama, îro wek gundiyekî îngiliz min ê li gorî çarçoveya kultura îngilizan şivantî bikira û li çiya û zozanên wê li pey pez ew ê bi ewoewoya min bûya bi îngilizî.

Ez li bajarekî Fransayê hatibûma dinyayê û li gundekî Parîsê mezin bûbama, îro wek gundiyekî fransî min ê li gorî çarçoveya kultura fransiyan karê şerabê bikira û li nav rez û bexçeyên wê min ê ji tirî şerab çêbikira him vexwara, him jî bifirota bazarê bi fransî.

Ez li bajarekî Japonyayê hatibûma dinyayê û li gundekî Tokyoyê mezin bûbama, îro wek gundiyekî japonî min ê li gorî çarçoveya kultura japonan masîvanî bikira û li nav bahrê piştî girtina her masiyî min ê bigota "banzaî" bi japonî.

Ê heyran, em kurd in û li gorî çarçoveya kurdî çêdibin, mezin dibin û bi firê dikevin.
Jiyan her jiyan e, li ser her axê û li her welatî.
Û li ser her axê jiyan bi zimanê wê axê tê jiyîn.
Dema meriv zimanê wê axê biguhere, bi genetîka wê axê tê lîstin û mîna meriv li ser kerpîçên herînî bi keviran xanî lêkê, ew kesayet virnî dimîne anku xurt li ser xwe naedile.
Her cara em ê qala jiyîna kulturekê bi zimanê wê kulturê bikin, hin bêbav ê derkevin ji me re felsefeyeke beradayî biparêzin.
Heyran, heger we baş bi felsefeyê zanîbûya, jixwe we yê zanîbûya tiştên ku hûn diparêzin li dij sosyolojiya wê axê, li dij sosyolojiya wê felsefeyê ye.
Însan û ziman, mîna ax û kuulturê bi hevdu girêdayî ne.
Heger bi zimanê wê axê kulturek ava bûbe, hûn nikarin bi zimanekî din wê kulturê bijîn.
Her ax bi kultura xwe û her kultur bi zimanê xwe xweş e û geş dibe.

Tu ziman ji tu zimanî ne pîroztir e,
herweha tu ziman ji tu zimanî ne kêmqîmetir e jî.
Tu netew ji tu netewî ne pîroztir e,
herweha tu netew ji tu netewî ne kêmqîmetir e jî.
Çawa ku her kes bi zimanê xwe, bi netewa xwe serbilind û serfiraz e,
mafê kurdan jî heye bi zimanê xwe û netewa xwe serbilind û serfiraz bin.
Lê ev tercîhek e.
Kes nikare bi zorê kesî bike kurd,
herweha kes nikare bi zorê ji kesî re bibêje, ""tu çima kurd î" jî.
Êş û xweşiya wê ji me re,
ji ber ku em bi dilê xwe-ne bi zora kesî dikin.
Em ji wê êşê kêf û zewqê jî distînin.
Em mazoşîst in, çi ji we re?
Lê ji kerema xwe re ji mazoşîstiya me re nebin mazot.
Û hew!

Mele Evdî û Hecî Hemê

Li ber sekratê li ser nivînê xwe vekitîbû.
Çav sist, bêtaqet, lihêf kişandibûn heta binya rîha wî.
Çend ta rîh ketibû bin lihêfê, çend ta rîh jî li ser lihêfê bel sekinîbûn.
Jina wî li ber serê wî hêsir digindirand.
Piştî çend deqeyan meleyê gund teva şaşik û cubê xwe derbasî hundir bû.
Hecî Hemê bi zorê çavên xwe vekirin.
Bi dengekî mirarokî kir pistînî:
-Keçê ji wî quzjingeyî re bibêje bila neyê li ber serê min rûnene, bêhna mirinê jê difûre.
Hecî Edlê di ber xwe de got:
-Tobe! Tobe!
Mele Evdî hat li ber serê Hecî Hemê rûnişt. Kêliyekê bêdengî çêbû.
Mele Evdî got:
-Hecî, tu dikî ji dinyaya derewîn koç bikî herî dinyaya rastîn. Eşheda xwe bîne.
Lêvên Hecî Hemê zuha bûbûn. Xwest bipeyive, ziman negeriya.
Hecî Edlê destê xwe xist ber serê wî serê wî piçekî rakir, ji tasa avê ya li ber serê wî qurteke av dayê. Zimanê xwe bi dora lêvên xwe xist û di ser xwe re li Mele Evdî nêrî, got:
-Tu kî yî? Tu hatiyî ruhê min bistînî?
Mele Evdî bişirî, got:
-Na Hecî, ez Mele Evdî me. Te xwe şaş kir. Hîn dor nehatiye Ezraîl.
Hecî Hemê li jina xwe nêrî, dû re fitilî ser Mele Evdî, ziq li çavên wî nêrî, got:
-Ez bikutim jina te, Mele Evdî!
Hecî Edlê şaş û ecêbmayî li Mele Evdî nêrî, şerm kir, got:
-Mele, li qusûra wî nenêre, dike ruhê xwe teslîm bike, nizane dibêje çi.
Mele Evdî hêrs bû, got:
-Ker di jina wî ne! Ez cara ewil dibînim di ber sekratê de kîrê yekî radibe.
Fitilî ser Hecî Edlê, got:
-Heşayî te Heciyê!
Hecî Edlê got:
-Jixwe Hecî jî niyhabû jina te, em bûn ji ber hev, tişt nabe, Mele.
Mele Evdî devê xwe xist guhê Hecî Hemê, got:
-Bi xêr dema tu çûyî dinyaya rastîn, li vê dinyaya derewîn ez ê ji bo te CDyeke taybet hazir bikim û bînim têxim ber kevirê serê te, tu yê bibînî bê kî dikute jina kê. Dema tu aciz bûyî jî, lê binêre û bi xwe xweş bîne.

Kurdî Heram e

Em zanin kurdî zimanekî heram e û kurd ji heram hez nakin.
Herweha pariyê heram di qirka wan re derbas nabe.
Lê mixabin, em jî tenê karê heram dikin 
û mîna meriv li nav jinbiyan kîrê xwe derxe em hewl didin kurdiya heram bifiroşin kurdên helal.
Ne sûcê wan e, sûcê me ye.
Heta nuha jî min çavê xwe bernedaye pereyê kitêban.
Min nivîsiye, çap bûye û weşangeran û kitêbfiroşan ji xwe re li hev kirine.
Ji her çapekê sed kitêbek jî dane min, min jî li dost û nasên xwe belav kirine.
Belkî ez şaş bim, lê min dil nekiriye li ser kursiyekê rûnim, xwe qure bikim û kitêban îmze bikim.
Wek ku meriv bi zorê malê xwe di stuyê xelkê rake.
Ya rast, dema Doxînsistîzm çap bû, li ser daxwaza hevalê weşanger min xweliyeke weha carekê li serê xwe kir, 
lê dû re poşmam bûm, mîna şeytan bi min bikene.
Kurdî hîn nebûye zimanê kurdan, em hewl didin mîna zarokên xelkê yên têr xwe binepixînin.
Kurd hewl didin derbasî kultura popîler bibin, 
lê zimanê xwe li pey xwe dihêlin.
Bi kîrê xelkê niyhandin nabe!
Axir, min xwest bibêjim min tu carî bi çavê bazirganî li nivîsandina kurdî nenêrî-xwezî ew derfet hebûya û min jî wek xelkê karîbûya ji zimanê xwe pere qezenç bikira; ew tiştekî din e.
Kurdî heram e û kurd ji heram hez nakin.
Berî nuha bi du-sê mehan kitêba min a sisiyan "Xweşzûgotinokîzm" derket.
Jixwe dema derket ez ne li welêt bûm, li Bakuyê bûm.
Li ser daxwaza hevalan min jî ji zarokan re got çel-pêncî kitêbî bibin Şevîn Cafeyê da hevalên li Stenbolê dijîn karibin bi dest xin.
Zarok pêncî kitêbî dibin datînin Şevîn Cafeyê.
Du meh di ser re derbas bûn, xwediyê Şevînê ciyê xwe dewrî ciwamêrekî din dike. 
Jixwe her du ciwamêr jî nas in.
Axir, rojekê min ji wan zarokan re got, "ka hela bipirsin bê çi hat serê wan kitêban?"
Yek dispêre yê din; xwediyê berê dibêje ew, ê nuha dibêje ew...
Cafe bi milyaran dewrî hev kirin, ew pêncî kitêb di danûstendina wan de wenda bûn; her duyan jî xwe lê nekirin xwedî.
Ya rast ez heq didim wan jî; 
her kitêbek bi sed euroyî ye; 
pêncî kitêb pênc hezar euro dike.
Di rewşeke wek rewşa îro de pênc hezar euro heqê texsiyekê ye.
Loma jî normal e hesab li bin guhê hevdu ketiibe û serê wan tevlihev bûbe.
Nahlet li çavê şeytên bê!
Min jî ji ciwamêrekî re got here binêre, yên çûne hey çûne, yên mane bi xêra xwe belaş li keç û xortên xwendekar belav bike.
Erê bi serê we, eynê weha.
Me dev ji piştgirî û destekê berda, qet nebe bi nav kedê de nemîzin gidî.
Û di dawiya vê gotarê de ez dîsa dubare bikim:
Kurdî heram e, kurd helal in û kurd malê heram naxwin.